Maakt Europa weldra komaf met de cookiebanner?

Vandaag raakte bekend dat de Europese Commissie werkt aan een hervorming van de regels rond cookies, tracking en toestemming.

Sinds de GDPR in 2018 van kracht werd, moest elke websiteeigenaar expliciete toestemming vragen voor het gebruik van cookies.

Wie vandaag een website opent, kent het. Je komt binnen en nog voor je iets hebt gezien, staat er een pop up in beeld die vraagt naar toestemming voor cookies.

En wie de wet volgens de letter juist wou toepassen, moest nog eens de keuze aanbieden aan de gebruiker welk type cookies hij/zij al dan niet wou accepteren. En dat voor elke website opnieuw.

Er werd berekend dat we in Europa samen ongeveer 575 miljoen uur per jaar kwijt zijn aan het wegklikken van cookiebanners. Die stroom van meldingen heeft niet alleen een impact op gebruikers, maar ook op bedrijven.

Voor alle Europese websites die verplicht zijn een cookiebanner te tonen, wordt de kost daarvan geraamd op zo’n 3,2 miljard euro per jaar.

Auteur: Manou

Manou heeft 10+ jaar ervaring in online marketing en digitale strategie. Hij stond eerder aan het hoofd van het digitale marketingteam bij KBC.

Europese hervormingen moeten eenvoud brengen

De Europese Commissie heeft nu een hervormingspakket voorgesteld dat een einde moet maken aan die stortvloed aan cookiebanners, door de logica om te draaien.

Gebruikers zullen hun voorkeuren straks centraal kunnen instellen in hun browser. Geef je daar aan dat je geen tracking wilt, dan moet elke website die keuze automatisch respecteren.

Je keuze zou 6 maanden worden bewaard. Daarna wordt opnieuw je keuze als gebruiker gevraagd. Geen pop ups meer. Geen klikmoeheid. Meer duidelijkheid.

Vanuit het perspectief van gebruikerservaring (UX) is dit een verademing. Zeker mobiel, waar cookiebanners vaak bijna het hele scherm innemen en elk bezoek onderbreken nog voor iemand iets heeft gezien. Minder meldingen betekent meer rust, meer duidelijkheid en vooral een veel vlottere eerste indruk.

Vandaag vertragen die banners ook de laadtijd van een pagina. Vooral op mobiel. Elke seconde telt in een wereld waar bezoekers snel afhaken.

Wanneer die ballast wegvalt en je dat combineert met een moderne, snelle websitestack, ontstaat er ruimte voor echte vooruitgang. Pagina’s laden sneller. Bezoekers blijven langer. En dat kan rechtstreeks doorwerken in je online verkoop.

Voor ondernemers en bedrijven is dat bovendien een grote verschuiving.

Het verlegt de verantwoordelijkheid. Je bezoekers hoeven niet langer bij jou op zoek naar de juiste knop. Hun keuze reist met hen mee. Maar jouw website moet wel volgen.

Het huidige systeem brengt vaak onzekerheid en extra werk met zich mee. Dat remt ook kleine ondernemingen. Precies die ondernemers die online willen groeien, maar vastlopen in technische en juridische verplichtingen.

Privacy in het gedrang?

Toch is er ook kritiek.

Privacyorganisaties zien in het voorstel een risico. Zij vrezen dat de definitie van persoonsgegevens wordt opgerekt. Gegevens die nu als gevoelig gelden, zoals IP adressen en gebruikers ID’s, zouden dan als louter technisch worden beschouwd.

Daardoor krijgen burgers minder controle en ontstaat er ruimte voor bedrijven om meer data te gebruiken, ook voor het trainen van AI modellen. Volgens hen zet dat de huidige privacywet op een hellend vlak.

Daarnaast duikt een nieuwe vraag op. Wat betekent dit voor online marketing en e-commerce.

Vandaag verschilt het sterk per land hoeveel mensen cookies accepteren.

In Frankrijk werd in 2022 een onderzoek gedaan bij vierduizend websitebezoekers. Slechts een kleine groep accepteerde cookies altijd. Een nog kleinere groep weigerde ze consequent. De grote meerderheid zat daartussen en besliste per website.

Precies die groep wordt nu interessant. Want straks maakt elke gebruiker één keuze die voor zes maanden geldt.

De vraag is wat die meerderheid zal doen wanneer ze niet langer per bezoek kiezen maar voor heel het web tegelijk.

En vooral wat het effect zal zijn op online verkoop wanneer marketingdata mogelijk schaarser wordt. Dat is het punt waar ondernemers best nu al over nadenken.

AI en cyberincidenten

In het pakket staat ook dat de Commissie soepelere regels wil voor het gebruik van data door AI bedrijven. De Europese AI wet legt strenge normen op in sectoren waar foutmarges geen plaats hebben.

Maar veel bedrijven geven aan dat ze moeilijk aan alle verplichtingen kunnen voldoen. Meer tijd en meer ruimte voor noodzakelijke data moet die drempel verlagen en innovatie versnellen.

Europa wil voorkomen dat het terrein verliest tegenover landen waar de regels veel minder strikt zijn.

Tot slot wil de Commissie een einde maken aan het dubbel en zelfs driedubbel melden van cyberincidenten. Vandaag kan een enkel probleem leiden tot meerdere aangiftes bij verschillende instanties.

De nieuwe plannen voorzien één centraal digitaal meldpunt. Dat moet de administratieve druk aanzienlijk verlagen en tijd vrijmaken voor wat echt telt. Problemen oplossen en schade beperken.

Impact voor KMO’s?

Voor jouw KMO betekent dit mogelijks geen kleine wijziging. De manier waarop je website werkt, hoe je bezoekers informeert en hoe je omgaat met data, verandert mee.

Je hoeft minder te vertrouwen op pop ups en meer op duidelijke keuzes die jouw bezoeker al heeft gemaakt. Je privacybeleid moet toekomstbestendig zijn, want klanten verwachten dat hun voorkeuren gerespecteerd worden.

En tegelijk komt er lucht vrij. Minder ruis. Snellere laadtijden. Meer ruimte om je energie te steken in online groei.

Dit hervormingspakket is nog niet definitief. Het Europese Parlement moet de voorstellen nog goedkeuren. Maar de richting is duidelijk.

De tijd van eindeloze cookievensters loopt op zijn einde. En dat opent de deur naar een digitale omgeving die eenvoudiger werkt voor bedrijven én aangenamer voelt voor gebruikers.

Wanneer de regels veranderen, ontstaat vaak onzekerheid. Maar dit is ook een kans. Een moment om je website te herdenken. Hoe maak je het gebruiksvriendelijker. Hoe bouw je vertrouwen op. Hoe zorg je dat bezoekers zonder drempels tot actie komen.

Wie dit nu al begrijpt, loopt straks voor.